Background
မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် အင်အားကြီးနိုင်ငံ နှစ်နိုင်ငံဖြစ်သည့် တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံနှင့် အိန္ဒိယပြည်သူ့ သမ္မတနိုင်ငံတို့အကြား တည်ရှိကာ ကုန်သွယ်မှုအချက်အချာကျသော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး အာဆီယံနိုင်ငံများ၊ အနောက် ဥရောပနိုင်ငံများနှင့်လည်း ကုန်သွယ်မှု ပြုလျက်ရှိပါတယ်။မြန်မာနိုင်ငံသည် ပင်လယ်ဆိပ်ကမ်းမှ ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှု၊ လေကြောင်းကုန်သွယ်မှု ၊ နယ်စပ်ဒေသများမှ မော်တော်ယာဉ်များဖြင့် နယ်စပ်ကုန်သွယ် မှုပြု လုပ်လျက်ရှိပြီး နိုင်ငံတော်၏ ကုန်သွယ်မှုကဏ္ဍတွင် ပင်လယ်ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှုမှ ၇၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော် ကုန် သွယ်မှုပြုလျက်ရှိကြောင်း၊ နယ်စပ်ကုန်သွယ်မှုမှ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်း ဝန်း ကျင်ရှိပါကြ
လျှော်ဖြူပင်(ခေါ်) ဆေးကုလားမပင်သည် မြန်မာနိုင်ငံ နေရာအနှံ့အပြားတွင် သဘာဝအလျောက် ပေါက်ရောက် သလို ယခုအခါ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသ ကြီး၊ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပဲခူးတိုင်းဒေသ ကြီး၊ တနင်္သာရီ တိုင်းဒေသကြီးတို့တွင် စီးပွားဖြစ် ဧကဖွဲ့စိုက်ပျိုးလာကြပြီး ထွက်ရှိလာသော လျှော်ဖြူအစေး(ခေါ်) ဆေးကုလားမကို ကြာဆန်အမျှင်၊ ရေခဲသားအကြည်၊ ရေခဲသားအဝါ၊ အညို ရောင်ဟူ၍ အမျိုးအစား အမျိုး မျိုးခွဲခြား ထားကြောင်း၊ အရောင်အသွေး အမျိုးအစားအလိုက် အနိမ့်ဆုံး ကျပ် ၅၀ဝ၀ မှ အမြင့်ဆုံး ကျပ် ၁၂၀ဝဝဝ ရှိကြောင်း၊ ကြာဆန်အမျှင်မှာ ဈေးနှုန်းအမြင့်ဆုံးရရှိကြောင်းလည်း သိရှိရသည်။
နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်မှ ၁၆ရက်အထိ သီတင်းပတ်အတွင်း မြန်မာ-တရုတ်နယ်စပ်နဲ့ မြန်မာ-ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နယ်စပ်ရှိကုန်သွယ်ရေးစခန်းများမှ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၅ ဒသမ ဝ၈၄ သန်းတန်ဖိုးရှိ ဧည့်ထမဆန် ၁၇၀ဝ၃ တန်ေ ကျာ် တင်ပို့ခဲ့ ကြောင်းသိရပါတယ်။ မြန်မာ-တရုတ်နယ်စပ်မှ တင်ပို့မှုများ မှာ မူဆယ်(၁၀၅)မိုင် ကုန်သွယ်ရေးဇုန်မှ ၅၅၆၆ တန်ကျော်၊ ချင်းရွှေဟော်ကုန်သွယ်ရေးစခန်းမှ ၂၇၇၅ တန်၊ လွယ်ဂျယ် ကုန်သွယ်ရေးစခန်းမှ ၈၆၅၇တန် တင်ပို့ပြီး မြန်မာ-ဘင်္ဂလား ဒေ့ရှ်နယ်စပ်ရှိ မောင်တောကုန်သွယ်ရေးစခန်းမှ ၅တန်တင်ပို့ ခဲ့ကြောင်းသိရပါတယ်။ ယခင်တစ်ပတ် ဆန်တင်ပို့မှုနဲ့နှိုင်းယှဉ် ပါက ယခုတစ်ပတ်မှာ ၃၉၀၉ တန် ပိုမိုကြောင်း သိရပါတယ်။ယခုတစ်ပတ် မ
မြန်မာ-တရုတ်နယ်စပ်ရှိ ချင်း ရွှေဟော်ကုန်သွယ်ရေးစခန်းမှ အောက် တိုဘာ ၆ ရက်မှ ၁၂ ရက်အထိ သီတင်း ပတ်အတွင်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅ ဒသမ ၄၅၃ သန်း တန်ဖိုးရှိ လယ်ယာ ထွက်ကုန် ပစ္စည်းတန်ချိန် ၅၉၅၃ တန် ကျော်နဲ့ အမေရိကန်ဒေါ်လာ သုည ဒသမ ၇၄၃ သန်း တန်ဖိုးရှိ ရေထွက် ကုန်ပစ္စည်း တန်ချိန် ၃၈၂ တန်ကျော် တင်ပို့နိုင်ခဲ့ပါတယ်။
မောင်တောကုန်သွယ်ရေးစခန်းမှ လယ်ယာထွက် ကုန်ပစ္စည်းများအနေဖြင့် ဆန်၊ မြေပဲ(အခွံပါ)၊ ချင်း(စို)၊ ကွမ်းသီး၊ ဒညင်းသီး၊ နနွင်းတက်နှင့် အခြားပစ္စည်းများအား လည်းကောင်း၊ ရေထွက်ပစ္စည်းများအနေဖြင့် ငါးမြစ်ချင်း၊ ငါးနီတူခြောက်၊ ငါးပါးခြားခြောက်၊ ငါးလေးခြောက်များ အား လည်းကောင်း၊ စက်မှုကုန်ချော ပစ္စည်းများအနေဖြင့် ဆီးယိုထုပ်၊ သနပ်ခါးခဲ၊ နေကြာစေ့၊ ကွေကာအုပ်၊ ဆပ်ပြာ၊ သကြားလုံးနှင့် အခြားပစ္စည်းများအားလည်းကောင်း တင် ပို့ပြီး သွင်းကုန်ပစ္စည်းများအား ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ နောက်ပိုင်း တင်သွင်းနိုင်ခြင်းမရှိသေးကြောင်း တွေ့ရှိရပါ သည်။
အောက်တိုဘာ ၆ ရက်မှ ၁၂ ရက်အထိ ရက်သတ္တပတ် အတွင်း မြန်မာ-တရုတ်နဲ့ မြန်မာ-ထိုင်း နယ်စပ်ရှိ ကုန်သွယ် ရေးစခန်းများမှ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁ ဒသမ ၁၄၆ သန်း တန်ဖိုးရှိ ရော်ဘာအဆင့်စုံ ၉၂၉ တန် တင်ပို့ခဲ့ေ ကြာင်း သိရပါ တယ်။ မြန်မာ-တရုတ်နယ်စပ်မှ တင်ပို့မှုများမှာ မူဆယ် (၁၀၅) မိုင် ကုန်သွယ်ရေးဇုန်မRSS-3 အမျိုးအစား ၄၃၉ တန်၊RSS-5 အမျိုးအစား ၉၃ တန်၊MSR-20 အမျိုးအစား ၄၈ တန်၊ လွယ် ဂျယ်ကုန်သွယ်ရေး စခန်း မှCrepe Rubber ၉ တန် တင်ပို့ခဲ့ပြီး မြန်မာ-ထိုင်းနယ်စပ်မှ တင်ပို့မှုများမှာ တာချီလိတ် ကုန်သွယ် ရေးစခန်းမှLatex 60ရာခိုင်နှုန်းDRC တန်ချိန် ၁၉၀၊ မြိတ် ကုန်သွယ်ရေးစခန်းမှ MSR-20 အမျိုးအစားတန်ချိန် ၁၅၀ တင်
မကွေးတိုင်းဒေသကြီး ရေနံချောင်း မြို့နယ်နှင့်စလင်းမြို့နယ်များတွင် ကိုင်း မြေများ၌ ပြောင်းဖူးကို သီးညှပ်နှင့် သီးသန့်အဖြစ် နေရာပေးပြီး စိုက်ပျိုးနေ ကြရာ ယခင်နှစ်က ထက် ပြောင်းဖူးနှင့် ပြောင်းဖူးစေ့ ဈေးေ ကာင်းရြ ခင်းများ ကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။''ဖူးစားပြောင်းစိုက်နေကြတယ်။အရင်းအနှီးကလည်း မျိုးစရိတ်၊ မြေသြ ဇာစရိတ်ပဲ ရှိတယ်။ အလုပ်သမားခ ကလည်း မြေပဲလိုအများကြီးမငှားရဘူး။ဈေးကွက်မှာ ပြောင်းဖူး အဖူး ၁၀၀ ကို ကျပ်၂၀၀၀၀ ဈေး ရောင်းရတယ်။ပြောင်း ရိုးခေါ် ပြောင်းပင်တစ်ခင်း သုံးဧကကို အပင်အနေအထားကို မူတည်ပြီး ကျပ် ၂၀၀၀၀ ဈေးပေးပြီး နွားစာ၊ မြင်းစာ အဖြစ် ရောင်းရတယ်။ ဒါကြောင့် စိုက် ကြတာပါ''ဟု စလင်
ကလေးခရိုင်၊ ကလေးမြို့အတွင်း ချင်းရိုးရာ အထည်ရက်လုပ်မှုနှင့် ပတ် သက်၍ ယခုလအတွင်းတွင် နိုင်ငံခြားမှ ဥမိနမ လက်ခံပြီး ရန်ကုန်မြို့မှတစ်ဆင့် အမေရိကားသို့တင်ပို့လျက် ရှိပါ ကြောင်း၊ ဈေးနှုန်း ဈေးကွက်အနေဖြင့် အနိမ့်ဆုံးဈေးလုံချည် တစ်ကွင်းလျှင် ကျပ် ၁၃၀ဝ၀ ၊ အမြင့်ဆုံး လုံချည် တစ် ကွင်းလျှင်ကျပ် ၂၅၀ဝ၀ ပေါက် ဈေးရှိ သော လုံချည်များကို မှာယူမှုများရှိ ကြောင်း၊ အများအားဖြင့် ရိုးရာဝတ်စုံ များမှာ မှာယူမှုများရှိပြီး မြို့နယ်တွင်း ၁၀ ကွင်း၊ ၁၂ ကွင်း လာရောက် ဝယ်ယူ လျှင်လည်း ရောင်းချပေးလျက်ရှိပါ ကြောင်း၊ ဥမိနမ မှာယူမှုကို အနည်းဆုံး ကွင်း ၅၀ မှ ကွင်း ၃၀ဝ ထိ မှာယူလျက် ရှိပါကြောင်း၊ တောင်ပေါ်ဒေသ၊ မန္တလေး
မကွေးတိုင်းဒေသကြီးမကွေးမြို့နယ်၊ နတ်မောက်မြို့နယ်နှင့် ရေနံ ချောင်းမြို့နယ်များမှ စိုက်ပျိုးထွက်ရှိ သော ဖန်းခါးသီးများ အစိုရော အခြောက် ပါ အဝယ်လိုက်နေကာ ဒေသခံများ ဝင်ငွေရနေကြောင်း ဒေသခံများထံက သိရ သည်။ဝါတွင်းကာလတွင် ဖန်းခါးသီးကို သံဃာတော်များအား ဆေးအဖြစ်၊ အတို့အမြုပ်အဖြစ် ကပ်လှူကြသည့် အပြင် ရာသီစာအဖြစ် စားသုံးကြ ကြောင်း၊ အညာဒေသ အထက်ပါမြို့ နယ်များတွင် ဒေသတွင်းဈေးကွက် အပြင် ရန်ကုန်၊ မန္တလေး၊ နေပြည်တော် အထိ ပီနံအိတ်များတွင် ထုပ်ပိုး၍ ကုန်စည် တင်ယာဉ်များနှင့် တင်ပို့ကြောင်း နတ်မောက်မြို့နယ်က ဖန်းခါးသီး ရောင်းဝယ်သူကို မျိုးဆွေဦးက ပြောသည်။မိုးရာသီ ဇူလိုင်ကနေ သြဂုတ်လ အထိ အညာဒေသ အထက်ပါမြို
ဇွန် ၉ ရက်မှ ၁၅ ရက်အထိ ရက်သတ္တပတ်အတွင်း မြန်မာ-တရုတ်နယ်စပ်ရှိ မူဆယ်(၁၀၅)မိုင်ကုန်သွယ် ရေးဇုန်မှ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၁၀၀၀ တန်ဖိုးရှိ ပီလောပီနံအမှုန့် တန် ၁၀၀ ကို တရုတ်နိုင်ငံသို့တင်ပို့ခ ပါတယ်။ ယခင်တစ်ပတ်ကလည်း ၁၂၉ တန် တင်ပို့ခဲ့တာကြောင့် ယခုတစ်ပတ်မှာ ၂၉ တန် လျော့နည်းတင်ပို့ခဲ့ ပေမယ့် မူဆယ်မှ ပီလောပီနန်အမှုန့် ပုံမှန်တင်ပို့မှု ရှိတာတွေ့ရပါတယ်။