Background
ကမ္ဘာပေါ်ရှိနိုင်ငံများကို ဖွံ့ဖြိုးပြီးနိုင်ငံများအုပ်စု၊ ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများအုပ်စုနှင့် ဖွံ့ဖြိုးမှု အနည်းဆုံး နိုင်ငံများအုပ်စု အကြမ်းဖျင်း အားဖြင့် သုံးအုပ်စုဟူ၍ ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ (UN) နှင့် နိုင်ငံတကာ ငွေကြေးရန်ပုံငွေအဖွဲ့ (IMF) တို့က သတ်မှတ်ကြသည်။
ထိုနည်းတူစွာပင် နိုင်ငံသားများ၏ တစ်ဦးချင်းဝင်ငွေပေါ် အခြေခံ၍ ဝင်ငွေနိမ့်သောနိုင်ငံများအုပ်စု၊ အသင့်အတင့်ဝင်ငွေ နိမ့် သော နိုင်ငံများအုပ်စု၊ အသင့်အတင့်ဝင်ငွေမြင့်သော နိုင်ငံများအုပ်စု နှင့် ဝင်ငွေမြင့်သော နိုင်ငံများအုပ်စု စသည်ဖြင့် လေးအုပ်စုဟူ၍ ကမ္ဘာ့ဘဏ်( WB) မှ သတ်မှတ်ထုတ်ပြန်ထားသည်။
၂၀၂၆ အတွက် အာဆီယံ ဒစ်ဂျစ်တယ်စီးပွားရေးလှိုင်း၏ ထူးခြားမှု။
၂၀၂၆ ခုနှစ် ပထမ လေးလပတ်အတွင်း အာဆီယံဒေသ၏ ဒစ်ဂျစ်တယ်စီးပွားရေးမှာ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ ဒေသတွင်း ကုန်စည်ရောင်းဝယ်မှုတန်ဖိုးမှာ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၁၅ ဘီလီယံမှ ဘီလီယံ ၂၃၀ ခန့်အထိ တိုးတက်ရောက်ရှိလာမယ်မည်ဟု ခန့်မှန်းထားကြသည်။ ထိုကဲ့သို့ ဈေးကွက်ကြီးထွားလာရသည့် နောက်ကွယ်တွင် အဓိကအချက်ကြီး (၃)ချက်ရှိနေသည်။ ယင်းတို့မှာ ဈေးဝယ်မှုပုံစံသစ်ဖြစ်ထွန်းလာခြင်း၊ ဒစ်ဂျစ်တယ်ပိုက်ဆံအိတ် အသုံးပြုမှု အပြည့်အဝတွင်ကျယ်လာခြင်းနှင့် ပစ္စည်းပို့ဆောင်မှုမှာ စက္ကန့်မလပ် မြန်ဆန်လာခြင်းတို့ပင်ဖြစ်သည်။
ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး ဖျာပုံခရိုင် အမာမြို့နယ် နောက်မီးကျေးရွာသည် ပင်လယ်ကမ်းခြေနှင့် နီးကပ်လျက်ရှိပြီး အိမ်ခြေ ၂၀ဝ၀ ခန့်ရှိ၍ လူဦးရေ ၁၀ဝ၀ဝ ခန့် နေထိုင်လျက်ရှိပြီး ကျေးရွာ၏ အဓိက စီးပွားရေးလုပ်ငန်းမှာ ပင်လယ်ပြင်သို့ ထွက်ပြီး ငါးဖမ်းလုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်နေသော ရွာတစ်ရွာဖြစ်သည်။
နောက်မီးကျေးရွာတွင် ငါးဖမ်းရာသီငါးဖမ်းစက်လှေ၊ ဝါးဖောင်များနှင့် ဖမ်းဆီးလျက်ရှိပြီး ပင်လယ်ပြင်တွင် နှစ်လ၊ သုံးလခန့်ဖမ်း၍ ဖမ်းဆီးရမိသော ငါး၊ ပုစွန်များကို အိုင်အိုဒင်းဆားဖြင့်သိပ်ကာ ကျေးရွာသို့ ပြန်လည်သယ်ယူရသည်။
၂၀၁၅ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၇ ခုနှစ်အတွင်းနှင့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်မှ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း တင်သွင်းခွင့်လိုင်စင်ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံသို့ တင်သွင်းရောက်ရှိခဲ့သော်လည်း ကနဦးမှတ်ပုံတင်လုပ်ငန်းများ မပြီးစီးသေးသည့် မော်တော်ယာဉ်များကို ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၃၁ ရက် နောက်ဆုံးထား၍ ကနဦးမှတ်ပုံတင်ဆောင်ရွက်ရန် ပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီးဌာနက အသိပေးကြေညာထားသည်။
သတ်မှတ်ကာလကျော်လွန်ပါက ကုန်းလမ်းပို့ဆောင်ရေး ညွှန်ကြားမှုဦးစီးဌာန (ကညန) ရုံးများ၌ ကနဦးမှတ်ပုံတင်ခြင်းလုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်ပေးမည်မဟုတ်ဘဲ တည်ဆဲဥပဒေများနှင့်အညီ အရေးယူဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်းလည်း ဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
တရုတ်နိုင်ငံသို့ မြန်မာ့ထောပတ်သီးများ တရားဝင်တင်ပို့ခွင့်ရရှိရေးအတွက် တရုတ်နိုင်ငံ အထွေထွေအကောက်ခွန်အာဏာပိုင်အဖွဲ့ (GACC) နှင့် အပင်ကျန်းမာရေးနှင့် ပိုးမွှားကင်းရှင်းရေးဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက် (SPS Protocol) လက်မှတ်ရေးထိုးနိုင်ရန် နောက်ဆုံးအဆင့်သို့ ရောက်ရှိနေပြီဖြစ်ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံသစ်သီးဝလံ၊ ပန်းမန်နှင့် ဟင်းသီးဟင်းရွက်စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ် တင်ပို့ရောင်းချသူများအသင်း (MFVP) က အသိပေးထုတ်ပြန်ထားသည်။
မြန်မာအက်ဂရိုအိတ်ချိန်း အများနှင့်သက်ဆိုင်သော ကုမ္ပဏီလီမိတက်သည် ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့ရှိ ဘဏ္ဍာရေးအခြေအနေများပေါ် အခြေခံ၍ ဇွန် ၂၉ ရက်တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် ဒါရိုက်တာအဖွဲ့အစည်းအဝေးမှ အဆိုပြုအမြတ်ဝေစုပမာဏကို သာမန်အစုရှယ်ယာတစ်စုလျှင် ကျပ် ၂၀ဝ နှုန်းခွဲဝေရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။
၂၀၂၆ ခုနှစ် သြဂုတ်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် အွန်လိုင်းအသုံးပြု၍ ကျင်းပပြုလုပ်ရန် ရည်ရွယ်ထားသည့် ဒသမအကြိမ်မြောက် နှစ်ပတ်လည် အထွေထွေအစည်းအဝေးတွင်လည်း အစုရှယ်ယာရှင်များအား အဆိုပါအမြတ်ဝေစုပမာဏကို ခွဲဝေပေးမည်ဖြစ်သည်။
ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ စီးပွားရေးမောင်းနှင်အားကို လေ့လာဆန်းစစ်ရာတွင် အကြီးစားစက်မှု လုပ်ငန်းကြီးများနှင့် နိုင်ငံတကာ ကော်ပိုရေးရှင်းကြီးများသည် ထင်ရှားပေါ်လွင်လေ့ရှိသော်လည်း အမှန်တကယ်တွင်မူ ကမ္ဘာ့စီးပွားရေး၏ ကျောရိုးနှင့်အဓိက အသက်သွေးကြောမှာ အသေးစား၊ အငယ်စားနှင့် အလတ်စားစီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ (Micro, Small and Medium Enterprises - MSMEs)ပင် ဖြစ်သည်။ ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေညီလာခံ(UN General Assembly) ကMSMEလုပ်ငန်းများ၏ ကမ္ဘာ့စဉ်ဆက်မပြတ်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ရည်မှန်းချက်များ(SDGs) အပေါ် ပံ့ပိုးကူညီမှုနှင့် လူမှုစီးပွားဘဝ မြှင့်တင်ပေးနိုင်စွမ်းကို အသိအမှတ်ပြုသောအားဖြင့် ဇွန်လ ၂၇ ရက် နေ့ကို
ယနေ့ခေတ် စီးပွားရေးစနစ်တွင် ဈေးကွက်ယှဉ်ပြိုင်မှုသည် အရေးကြီးသောအစိတ်အပိုင်း ဖြစ်လာသည်။ ဈေးကွက်အတွင်း တရားမျှတမှုမရှိသော ယှဉ်ပြိုင်မှုများဖြစ်လာပါက နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးစနစ်သည် မလွဲမသွေထိခိုက်ရုံသာမက အများပြည်သူတို့၏ အကျိုးစီးပွားသည်လည်းနစ်နာမှုများ ကြုံတွေ့ရပေမည်။ သို့ဖြစ်ရာ ကမ္ဘာပေါ်ရှိ နိုင်ငံအများသည် ယှဉ်ပြိုင်မှုဥပဒေကိုပြဋ္ဌာန်းကြပြီး ထိုသို့မတရားယှဉ်ပြိုင်ခြင်းမှ အများပြည်သူတို့ ထိခိုက်နစ်နာခြင်းမရှိစေရန် ကာကွယ်ပေးနေကြသည်။
ယခုနှစ် ဇွန်လကုန် ဇူလိုင်လဆန်းတွင် ကွမ်းသီးနုများ လှိုင်လှိုင်ထွက်ရှိသဖြင့် ကွမ်းသီးနုပေါင်းစက်ရုံများမှာ ရပ်နားထားရာမှ ပြန်လည် လည်ပတ်ရန် ပြင်ဆင်လျက်ရှိကြောင်း သိရှိရသည်။
ယခင်က ကွမ်းသီးကို အမှည့်၊ အခြောက်များကိုသာ တင်ပို့ရောင်းချရာမှ ယခုအခါ တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဈေးကွက်ဝယ်လိုအားအရ ကွမ်းသီးနု (အရည်သောက်များ) များကို ကွမ်းသီးနုပေါင်းစက်ရုံများမှ ခြံအရောက် ဝယ်ယူလျက်ရှိကြောင်း သိရှိရသည်။
ပြည်ပနိုင်ငံများသို့ ယခု ဘဏ္ဍာနှစ် ဧပြီလမှ မေလထိ နှစ်လတာကာလအတွင်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ နှစ်သိန်းကျော်တန်ဖိုးရှိ ပျားရည်တန်ချိန် ၁၆၂ တန် တင်ပို့နိုင်ခဲ့ကြောင်း မွေးမြူရေးနှင့် ကုသရေးဦးစီးဌာန ပျားလုပ်ငန်းဌာန ပျားမွေးမြူမှုဖွံ့ဖြိုးရေးဌာနခွဲမှ သိရသည်။
ယင်းသို့ တင်ပို့ရာတွင် ဧပြီနှင့်မေလနှစ်လတာကာလအတွင်း ပုဂ္ဂလိကကဏ္ဍအနေဖြင့် ၁၆၂ ဒသမ ၈ တန်အထိ တင်ပို့နိုင်ခဲ့ပြီး အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၄၄၀ဝ၀ ခန့် ရရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။