Background
လက်ဖက်ရွက်ကို မြန်မာနိုင်ငံ အပါအဝင် အရှေ့ တောင်အာရှနိုင်ငံများတွင် စိုက်ပျိုးကြသည်။ မြန်မာလူမျိုးများ အနှစ်သက်ဆုံးသော စိုက်ပျိုးရေးထွက်ကုန်တစ်ခုလည်းဖြစ် သည်။ လက်ဖက်အစိုသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် အဓိက အသုံး ပြုပြီး နိုင်ငံတကာတွင် လက်ဖက်ရည်ကြမ်းဟု ခေါ်သော အခါးရည် (ရေနွေးကြမ်း) Green Tea) အဖြစ် အသုံးများကြ သည်။ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် မသိသူမရှိလောက်အောင် သုံးစွဲ လျက်ရှိသော ကုန်ကြမ်းတစ်မျိုးပင်ဖြစ်သည်။ ထိုလက်ဖက်ကို သီရိလင်္ကာနိုင်ငံတွင် မိရိုးဖလာ ရိုးရာအသိပညာကို တစ်ဆင့် မြှင့်၍ တီထွင်ဖန်တီးပြုလုပ်ကာ တန်ဖိုးမြှင့်ထုတ် ကုန်ထုတ် လုပ်ပြီး မူပိုင်ခွင့်ယူခဲ့သည်ကို သိရသည်။
တီထွင်မှုတစ်ခုသည် လူသားတို့၏ ဖန်တီးနိုင်စွမ်း၊ Óဏ်ရည်Óဏ်သွေးနှင့် ပြဿနာ ဖြေရှင်းခြင်းဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်မှုတို့ကို အသုံးချသည့်ဖန်တီးမှုများဖြစ် သည်။ တီထွင်မှုများသည် လူမှုနယ်ပယ်ရှိ မြင်သာထင်သာရှိသော အရာဝတ္ထုများနှင့် စက်ပစ္စည်းများမှသည် နည်းလမ်းများ သို့မဟုတ် လုပ်ငန်းစဉ်များအထိ အမျိုးမျိုး သောပုံစံများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်။ တီထွင်ဆန်းသစ်မှုများသည် လူ့ယဉ်ကျေးမှုနှင့် လူနေမှုဘဝမြှင့်တင်ရာတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်နေသည်။
ကမ္ဘာ့လောင်စာဆီ ဈေးကွက်အခြေအနေအား လေ့လာကြည့်ရာတွင် ဓာတ်ဆီဈေးနှုန်းသည် ဧပြီ ၂၉ ရက်နေ့တွင် Global Petrol Prices Website တွင် ဖော်ပြထားရှိသည့် ဈေးနှုန်းများအရ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၁၁၆ နိုင်ငံအနက် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ သည် ယခုတစ်ပတ်တွင် ၆ ဒသမ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းဖြင့် ဈေးနှုန်းမြင့်တက်မှု အမြင့်ဆုံးနိုင်ငံဖြစ်ခဲ့ပြီးUnitedArab Emiratesနိုင်ငံတွင် ၆ ဒသမ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်း၊ ဂါနာနိုင်ငံတွင်၅ ဒသမ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ှနပခ့နူနျ နိုင်ငံတွင် ၄ ဒသမ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်းဖြင့် ဈေးနှုန်းများ မြင့်တက်ခဲ့ပြီး ဈေးနှုန်းမြင့်တက်ခဲ့သည့် နိုင်ငံပေါင်း ၃၆ နိုင်ငံရှိကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ Global Petrol Prices Website ၏ ယခုတစ်
ပြည်ပဆန်ဈေးကွက်ကို လေ့လာကြည့်ပါက ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ဧပြီ ၃၀ ရက်တွင် Thai Rice Exporter Association Website တွင်ဖော်ပြချက်အရ ပါကစ္စတန် ဆန်ဈေးနှုန်းများမှာ ဧည့်မထ ၅ ရာခိုင်နှုန်း တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၈၂ ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ဧည့်မထ ၂၅ ရာခိုင်နှုန်း တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၅၁ ဖြငလ့် ညး် ကောငး် ဖြစေ် ပါ်ခသဲ့ ညက် ိုသရိ ရှိ သည။်ထိုင်းဆန်ဈေးနှုန်းများမှာ ၁၀ဝ ရာခိုင်နှုန်း ဘီဂရိတ်ဆန် တစ်တန်လျှင် အမေရကိ န ် ဒေါ်လာ ၆၁၃ ဖြင့်လည်းကောင်း ၊ ဧည့်မထ၅ ရာခိုင်နှုန်း တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၉၉ ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဧည့်မထ ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းဆန်တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၆၉ ဖြင့် လည်းကောင်း၊ ပေ
ကမ္ဘာ့နိုင်ငံရေး အခြေအနေများကြောင့် ကမ္ဘာ့ရွှေဈေးသည် အပြောင်းအလဲများစွာ ဖြစ်ပေါ်လျက်ရှိသည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ ကမ္ဘာ့ရွှေဈေးသည် ဧပြီ ၂၅ ရက်တွင် ရွှေတစ်အောင်စလျှင်အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၃၂၅ ဒေါ်လာ ပေါက်ဈေးရှိခဲ့ရာမှ ဧပြီ၃၀ ရက်တွင် ရွှေတစ်အောင်စလျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၂၃၁၆ဒေါ်လာဖြစ်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရသည်။ ပြည်တွင်းရွှေဈေးသည်လည်း ဧပြီ ၂၅ ရက်တွင် အခေါက်ရွှေ တစ်ကျပ်သားလျှင် ကျပ်၄၇၇၀ဝ၀ဝ ပေါက်ဈေးရှိခဲ့ရာမှ ဧပြီ ၃၀ ရက်တွင် ကျပ်၄၇၈၀ဝ၀ဝသို့ အတက်အကျ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြောင်း ကို ရွှေဈေးကွက်အတွင်းမှသိရှိရသည်။Trading Economicsတွင် ဖော်ပြချက်အရ မြန်မာနိုင်ငံတွင်GDP သည် ၂၀၂၄ ခုနှစ် နှစ်ကုန်တွင်USD ၆၄ ဒသမ ၇၅ဘီလီ
UPCOM Market သည် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ ဟနွိုင်းစတော့ အိပ်ချိန်းတွင် ဆောင်ရွက်နေသည့်Junior Secondary Market တစ်ခုဖြစ်သည်။ စတော့အိပ်ချိန်း၏ ပထမဈေးကွက် Main Board) ) သို့ ဝင်ရောက်ရန် အဆင်သင့်မဖြစ်သေးသည့် ကုမ္ပဏီ များအတွက်ရည်ရွယ်ကာ တည်ထောင်ထားသည့် ဈေးကွက်ဖြစ် သည်။ အဆိုပါဈေးကွက်ကို ၂၀ဝ၉ ခု ဇွန်လ ၂၄ ရက်တွင် စတင် ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ ဗီယက်နမ်အစိုးရမှ ထုတ်ပြန်ထားသည့် ဒီကရီ အရ အများနှင့်သက်ဆိုင်သည့် ကုမ္ပဏီများသည် သတ်မှတ်ထား သည့် အရည်အချင်းများနှင့်ပြည့်စုံပါက UPCOM Market သို့ မဖြစ်မနေ ဝင်ရောက်ရသည်။ ဤဈေးကွက်သည် ကုမ္ပဏီများ အတွက် သတင်းအချက်အလက် ဖွင့်ဟကြေညာမှု Disclosure)၊ စာရင်းစစ် စာရင
ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပဝယ်လိုအားရှိသော မိချောင်းကွမ်းဖတ် မှာ တစ်နှစ်ခံပင်ပျော့ပင်ငယ်တစ်မျိုးဖြစ်၍ မြန်မာနိုင်ငံအနှံ့ အပူပိုင်းဒေသများနှင့် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးတို့အတွင်း သဘာဝအလျောက် ပေါက်ရောက်လျက်ရှိပြီး ပုသိမ်ခရိုင် ပုသိမ်မြို့နယ် ငပုတောမြို့နယ်အောက်ဘက်ရှိ ဟိုင်းကြီးကျွန်း နှင့်ပတ်ဝန်းကျင်ကျေးရွာများ၊ သာပေါင်းမြို့နယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာများနှင့် ငရုတ်ကောင်းမြို့နယ်ခွဲဝန်းကျင်ကျေးရွာများ ပန်းတနော်၊ ကျောင်းကုန်းမြို့နယ်များရှိ ရေနက်ကွင်းများတွင် အလေ့ကျ ပေါက်ရောက် လျက်ရှိသလို အချို့မြို့နယ်များတွင် ယခင်က စီးပွားဖြစ် စိုက်ပျိုးရောင်းချသူများလည်းရှိသည်။
မြန်မာ့မွေးမြူရေး ရေထွက်ကုန်ဖြစ်သည့် ရေငန်ပုစွန်ကို တရုတ်နိုင်ငံ အကောက်ခွန် အထွေထွေအုပ်ချုပ်မှု အာဏာပိုင်အဖွဲ့ (GACC) နည်းလမ်းဖြင့် ယင်းနိုင်ငံသို့ စတင် တင်ပို့နိုင်ပြီဖြစ်ကြောင်း ငါးလုပ်ငန်းဦးစီးဌာနမှ သိရသည်။
မွေးမြူရေး ရေထွက်ကုန် တင်ပို့ခွင့်နှင့်ပတ်သက်၍ ငါးလုပ်ငန်း ဦးစီးဌာနအနေဖြင့် ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၃ ခုနှစ်အတွင်း သက်ဆိုင်ရာ တာဝန်ရှိသူ များနှင့် လက်မှတ်ရေးထိုးထားပြီးဖြစ်ကာ အဓိကအားဖြင့် ရေငန်ပုစွန်ဖြူ တင်ပို့ရန်အတွက် ကုမ္ပဏီခြောက်ခုမှ တင်ပို့ခွင့် မှတ်ပုံ တင် အောင်မြင်ထားပြီးဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။
ကမ္ဘာ့လောင်စာဆီ ဈေးကွက်အခြေအနေအား လေ့လာကြည့် ရာတွင် ဓာတ်ဆီဈေးနှုန်းသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့Global Petrol Prices Website တွင် ဖော်ပြထားရှိသည့် ဈေးနှုန်းများ အရ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံပေါင်း ၁၁၉ နိုင်ငံအနက် အီဂျစ်နိုင်ငံသည် ယခု တစ်ပတ်တွင် ၈ ရာခိုင်နှုန်းဖြင့် ဈေးနှုန်းမြင့်တက်မှု အမြင့်ဆုံးနိုင်ငံ ဖြစ်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၃ ဒသမ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်း၊ တူကီယဲ (တူရကီ)နိုင်ငံတွင် ၃ ဒသမ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းနှင့် ဖင်လန်နိုင်ငံတွင် ၃ ဒသမ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းဖြင့် ဈေးနှုန်းများ မြင့်တက်ခဲ့ပြီး ဈေးနှုန်းမြင့်တက်ခဲ့သည့် နိုင်ငံပေါင်း ၃၂ နိုင်ငံရှိကြောင်း တွေ့ရသည်။
ပြည်ပဆန်ဈေးကွက်ကို လေ့လာကြည့်ပါက ၂၀၂၄ ခုနှစ်၊မတ် ၂၇ ရက်တွင်Thai Rice Exporter Association Website တွင် ဖော်ပြချက်အရ ပါကစ္စတန် ဆန်ဈေးနှုန်းများမှာ ဧည့်မထ(၅ %) တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၀၉ ဖြင့်လည်းကောင်း၊ဧည့်မထ (၂၅ %) တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၆၂ ဖြင့်လည်းကောင်း ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်ကို သိရသည်။ ထိုင်းဆန်ဈေးနှုန်းများမှာ ၁၀ဝ % ဘီဂရိတ်ဆန် တစ်တန်လျှင် အမေရိ ကန်ဒေါ်လာ၆၁၅ ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဧည့်မထ ၅ % တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၀၁ ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ဧည့်မထ ၂၅ % ဆန်တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅၇၂ ဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပေါင်းဆန်တစ်တန်လျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၆၀၄ ဖြင့်လည်းကောင်းအသီးသီး ဖြစ်ပေါ်ခဲ